ΙΩΑΝΝΗΣ ΒΟΥΡΟΣ (1808-1885)

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

 Δημήτριος Λαϊνάς*

    Ο Ιωάννης Βούρος γιος του Αντωνίου Βούρου (του κλάδου των Ψωματάρηδων) και της Μαριόρας Ιωάννη Μαξίμου (της γνωστής Χιακής οικογένειας Μαξίμου) γεννήθηκε στην Χίο το 1808. Ο πατέρας του κατείχε μεγάλα κτήματα και εργαστήρια υφαντουργίας στα Λειβάδια. Τα πρώτα του γράμματα τα έλαβε στην περίφημη Σχολή της Χίου, με δασκάλους του τον Νεόφυτο Βάμβα και τον Ιωάννη Τσελεπή, κατ’ άλλους δε στη Χάλκη. Ιατρική σπούδασε στην Βιέννη, το Βερολίνο και αργότερα στο Παρίσι, όπου συνεδέθη και υπεστηρίχθη από τον Χιολάτρη Αδαμάντιο Κοραή, ο οποίος έβλεπε με ιδιαίτερη συμπάθεια τους συμπατριώτες του Χίους. Επέστρεψε στην Ελλάδα το 1832 ασκών το επάγγελμα του ιατρού αρχικά στη Σύρο, ενώ στην συνέχεια διορίσθηκε Νομίατρος Κυκλάδων. Το 1837 ορίσθηκε καθηγητής της Ειδικής Νοσολογίας και  Κλινικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, διατηρήσας την έδρα του μέχρι το 1848, ότε και απεχώρησε για λόγους υγείας. Από το 1839 διετέλεσε ιατρός (και προσωπικός φίλος) του Βασιλέως Όθωνος, ενώ παράλληλα χρημάτισε Πρόεδρος της “Ιατρικής Εταιρείας” και μέλος του “Ιατροσυνεδρίου”. Το 1862 μετά την έξωση του Όθωνος αναχώρησε για την Κωνσταντινούπολη, όπου έμεινε για 11 χρόνια, οπότε και επέστρεψε στην Αθήνα. Εκεί παρέμεινε μέχρι τον θάνατό του. Διετέλεσε δύο φορές Κοσμήτορας της Ιατρικής Σχολής (1841-1842 και 1845-1846). Συνέβαλε αποτελεσματικά στην αντιμετώπιση πολλών νόσων και επιδημιών, καθώς επίσης και εις την πρώτην οργάνωση των Υγειονομικών Υπηρεσιών του Κράτους, επιδείξας ζήλον και αφοσίωση στο καθήκον του, ως πρωτοπόρος της ιατρικής της πατρίδος μας μετά τον αγώνα του 1821, όταν τα σχετικά προβλήματα ήταν πράγματι τεράστια και πιεστικά. Θεωρείται ο βασικός εμπνευστής της υγειονομικής νομοθεσίας του νεοσύστατου ελληνικού κράτους. Συνέβαλε δραστικά στην ίδρυση του Αστεροσκοπείου, της Ακαδημίας, του Οφθαλμιατρείου και του Δρομοκαϊτείου Θεραπευτηρίου. Υπήρξε ο πρώτος εισηγητής της Ελληνικής Ιατρικής Ορολογίας στο Πανεπιστήμιο. Έγραψε τις μελέτες: “Περί χολέρας”, “Χημικαί αναλύσεις των υδάτων της Κύθνου”,  “Νοσοκομείων Σχεδίασμα” Παρίσιοι 1831, την πρώτη “Ελληνική  Φαρμακοποιία” Αθήναι 1868 (σε συνεργασία μετά των Ξ. Λάντερερ και Ι. Σαρτορίου), “Νοσολογική κατάστασις των Κυκλάδων κατά το έτος 1843”, “Σημειώματα τινά περί του Νοσοκομείου Ερμουπόλεως”, την ιστορίαν της νήσου Θήρας (Σαντορίνης) κ.α. Έγραψε επίσης δεκάδες επιστημονικών δημοσιευμάτων και ανακοινώσεων στην Ιατρική Εταιρεία Αθηνών. Στην Βιβλιοθήκη Χίου “Αδ. Κοραής” διασώζεται σε χειρόγραφο και η πρώτη ελληνική Ειδική Νοσολογία κατά τις παραδόσεις του στο Πανεπιστήμιο. Ο Ιωάννης Βούρος απέθανε στην Αθήνα το 1885. 

 

ΠΗΓΕΣ

Παϊδούση Μ., Η Ιατρική στη Χίο κατά τους τελευταίους αιώνες (1600-1900), Χίος 2001, σσ. 142-157           

Νεώτερον Εγκυκλοπαιδικόν Λεξικόν “ Ήλιος”, Τ. Δ΄, σ. 779 (λήμμα)     

Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια “Πυρσός”, Τ. 7ος, σ. 715 (λήμμα)

Κούζη Αρ., Αι μετά την ίδρυση του Βασιλείου της Ελλάδος πρώται παρ’ ημίν αρχαί Υγειονομικής Πολιτικής και Οργανώσεως Δημοσίας Υγείας. Ακαδημία Αθηνών, Αθήναι 1947

Εγκυκλοπαιδικόν Λεξικόν “Ελευθερουδάκη”, Τ. 3ος, σ. 495 (λήμμα)

Άμαντου Κ., Άρθρα και λόγοι, Αθήνα 1953, σσ. 48-50

Ζολώτα Γ., Ιστορία της Χίου, Αθήναι 1926, Τ. Α2, σ. 307

Πουρναρόπουλου Γ. Κ., Συμβολή εις την Ιστορίαν της Ιατρικής εν τη Νεωτέρα Ελλάδι. Ελληνική Ιατρική, 1932, σ.147